Maak kennis met Rawaa Leshi

Mijn naam is Rawaa en ik ben 41 jaar oud. Oorspronkelijk kom ik uit Irak, maar ik woon sinds 2009 in Nederland. In Irak was ik docent Engels, in Nederland heb ik heel veel vrijwilligerswerk gedaan. Dat doe ik nog steeds maar sinds kort heb ik ook betaald werk als parttime coach bij de maatwerkplaats. Daarnaast word ik door StartUp4Kids ingehuurd als tolk en assistent-trainer voor de empowermenttrainingen voor vluchtelingenmoeders binnen het StartUP4You-programma van de stichting.

Voor de oorlog in Irak had ik een gewoon leven als getrouwde vrouw met een goede baan en eigenlijk had ik alles wat mijn hartje begeerde. In 2003 werd die situatie anders toen de oorlog begon. In 2006/2007 werd de situatie helaas nog veel slechter toen kritiek op mijn Christelijke geloof een grote rol ging spelen. Ik heb verschrikkelijke dingen meegemaakt en heel veel mensen verloren. Samen met mijn beste vriendin werkte ik als docent Engels. Op een dag was ik ziek en nam zij mijn les waar. Ze werd toen vermoord. Op een andere dag verloor ik in één keer dertien familieleden die aan het bidden waren in een kerk waar een bom op werd gegooid. Ook mijn man had het zwaar. Hij had zijn eigen autoreparatiewerkplaats waar hij weleens Amerikaanse auto’s repareerde. Hij werd ervan beschuldigd dat hij als Christen auto’s repareerde voor Amerikaanse soldaten. Hij is toen om die reden gekidnapt. Hij werd gelukkig vrijgelaten nadat het losgeld was betaald, maar hij was niet meer veilig. Hij is toen gevlucht. Het was een vreselijke tocht en uiteindelijk kwam hij terecht in een Westers land. Hij wist niet waar hij was. Dit bleek Holland te zijn, een land waarin hij helemaal niemand kende. Een jaar later, in 2009, ben ik in het kader van gezinshereniging ook naar Nederland gekomen.

De reis heb ik helemaal in mijn eentje gemaakt. Eerst ben ik naar Syrië gereisd waar ik twee maanden op mijn papieren heb moeten wachten en daarna kon ik met het vliegtuig naar Nederland. Het was heel moeilijk voor mij in Nederland. Ik kom uit een hele grote familie en nu had ik niemand meer en woonde ik ineens in een land met een andere taal, maatschappij en cultuur. Ik kon ook ineens in mijn eentje over straat. Door de oorlog kon dat niet in Irak maar ook daarvoor was dat niet gebruikelijk. Ik mocht in mijn eentje in de auto naar mijn werk, maar boodschappen doen dat deed ik nooit alleen bijvoorbeeld. In onze cultuur blijf je als vrouw eigenlijk altijd kind, dus afhankelijk van je ouders. In Nederland zat mijn man op school en had daardoor geen tijd voor me. Ik wilde zo gauw mogelijk een leven opbouwen en besloot van alles zelf aan te pakken. Helaas moest ik nog een jaar wachten totdat ik naar school kon, omdat er te veel vluchtelingen waren op dat moment. Intussen heb ik leren fietsen en ben ik al na twee maanden vrijwilligerswerk bij de Voedselbank gaan doen. Ik kwam daar om voedselpakketten voor onszelf te halen en omdat ik Engels spreek, werd ik gevraagd te helpen met inpakken. Daar heb ik al veel Nederlandse woorden kunnen leren, met name de groente- en fruitsoorten. Mijn vlucht en mijn eerste jaar in Nederland waren ontzettend moeilijk, maar het was ook mijn mooiste jaar in mijn leven omdat ik voor het eerst zelfstandig dingen ging doen.

Na een jaar in Nederland kon ik ook naar school en in plaats van alleen de verplichte middagen naar school te gaan, deed ik in de ochtend aan zelfstudie. Ik behaalde toen snel mijn staatsexamen 1 en 2. Ik kreeg ook steeds meer contact met Nederlanders, onder andere door mijn vrijwilligerswerk en al gauw sprak ik goed Nederlands. Na vier jaar mocht ik bij de Voedselbank ook gaan helpen met intakegesprekken en nu doe ik dit zelfstandig.

In 2017 ben ik in contact gekomen met StartUp4Kids. Peter den Boer en Katja Visser hadden een empowermenttraining ontwikkeld voor vluchtelingenmoeders. Peter en Katja waren doorverwezen naar de Voedselbank om vrouwen te benaderen en hadden een tolk nodig. Ze vroegen mij of ik voor de vertaling tijdens de trainingen wilde zorgen. Ik heb daarna verschillende trainingen begeleid in Maassluis en in Schiedam. Al tijdens de tweede training heb ik een deel van de lessen overgenomen want het doel van StartUp4Kids is dat ik dit zoveel mogelijk zelfstandig kan gaan doen. In het begin ontving een vrijwilligersvergoeding en daar was ik zo blij mee! Dit was mijn eerst verdiende geld in Nederland. Ik heb toen meteen een stofzuiger gekocht en ik ben daar nog steeds trots op!

Door het vertalen van de trainingen heb ik zelf ook heel veel geleerd. Ik ben hier heel sterk door geworden. Ik durfde nooit goede dingen over mezelf te zeggen maar nu doe dat ik dat. Ook kon ik voorheen nooit nee zeggen. Nu kan ik dat! Ook bekijk ik alles van de positieve kant terwijl ik voor de trainingen vooral keek naar wat ik niet had in plaats van wel. Ik besef me welke belangrijke rol ik heb voor de vrouwen die deelnemen aan het programma. Ik geef ze mijn energie en ben hun voorbeeld. Ik leer zelf ook iedere keer weer want de vrouwen zijn nooit hetzelfde, hebben allemaal hun eigen verhaal en vraagstuk waar ze aan werken. Sommige vrouwen zitten helemaal op slot. Na de tweede workshop gaan ze een beetje open en daarna helemaal. Het is mooi ze het vertrouwen te geven zich te uiten. In het programma stimuleren we de vrouwen naar hun toekomst te kijken in Nederland en te ontdekken wat ze het liefste zouden willen doen en dan zorgen we dat ze die weg kunnen gaan bewandelen. Zelf leef ik vooral in het nu. Door mijn achtergrond dacht ik altijd in het onderwijs met kinderen terecht te komen maar nu werk ik ineens als coach en trainer voor volwassenen.

Ik vind het heel leuk om de trainingen met Peter samen te geven, om zo gezamenlijk de beste weg voor iedere vrouw te ontdekken. Er gebeuren ook altijd onverwachte dingen en dan is het fijn om met elkaar de juiste oplossing of antwoord te vinden. Laatst bijvoorbeeld vertelde een van de vrouwen dat haar man haar sloeg. Ja dat was wel even slikken en dan is het fijn dat ik er niet alleen voor sta als trainer.

Mijn wens is om vrouwen te helpen sterk te worden in Nederland, ze te leren dat vrijheid in hun hoofd zit en dat ze als vrouw rechten en plichten hebben. Hiermee bedoel ik dat vrouwen ‘nee’ mogen zeggen tegen hun man, dat ze alleen naar de sportschool kunnen gaan, ’s avonds alleen over straat kunnen om leuke dingen te doen met vriendinnen, dat je alleen in het openbaar vervoer kunt reizen en dat je bijvoorbeeld in je eentje boodschappen kunt doen. In de oorlog ga je natuurlijk niet alleen over straat maar ook voor de oorlog was dat dus niet gebruikelijk in onze cultuur. Je doet daar niks zonder je man, je ouders of je schoonouders, zelfs boodschappen doe je niet in je eentje. Ik deed ook alles in overleg met mijn moeder bijvoorbeeld.

Ik voel me nu heel sterk door alles wat ik alleen gedaan heb en door het meedoen met de trainingen. Tien jaar geleden was ik een poes, nu een krachtige leeuwin. Wat ik allemaal meegemaakt heb, vergeet ik niet want de pijn blijft in mijn hart. Ik kies er alleen voor hoe er mee om te gaan. Mijn familie mis ik ook maar ik heb doordat ik contact gezocht heb met mensen hier, heel veel vrienden. Deze mensen zijn nu mijn familie hier. Ook mijn man accepteert mijn manier van leven, hij stimuleert me zelfs in de dingen die ik doe.

Ja, ik ben tevreden en trots op wat ik de afgelopen tien jaar in Nederland heb bereikt en mijn missie is ervoor te zorgen dat vrouwen als ik dit ook kunnen ervaren!

Rawaa Leshi (assistent coördinator en -trainer, taalbuddy, project vrouwen)

Share the Story

Back to Top